Ontmoeting met een reuzenschildpad

Ontmoeting met een reuzenschildpad

Oost & West, Hollandia, Mei 1957; Artikel geschreven door Claude Belloni

Ontmoeting

Als men van Hollandia-Haven naar Base-G, het strand van Hollandia rijdt, passeert men Kajoe Batoe, een diep, komvormig dal waaraan de kampong ligt, ingesloten door groenbeboste heuvels. Blauwgrijs is het water, door de harmonieuze ineenvloeiing van de kleuren van de lucht en de bossen. Het is er altijd kalm en vredig. Niet echter die Zondagmiddag. Toen was het een herrie van belang. Jammer alleen, dat we net tien minuten te laat kwamen. Het gevecht was toen al in volle gang.

De achtervolging

Van omstanders vernamen wij het volgende. Papoea-vissers waren met onderwater-‘geweren’ bezig enkele visjes te verschalken, toen plotseling onder een van hen een reusachtige schaduw wegschoot. Bleek van schrik was hij de prauw ingeklauterd, waar hij zijn kameraden bijeen riep. Bij nader inzien bleek de schaduw te behoren aan een monsterachtig grote schildpad, waarop de Papoea’s onmiddellijk de jacht inzetten. Daar staat een visser op, de speer met de grote weerhaken in zijn hand, balancerend op de boeg van de wankele prauw. Plotseling schiet de gespierde hand van de Papoea naar voren en trilt de speer ergens in vast. Midden in het water. Wij kunnen de schildpad niet zien, maar aan de speer weten wij, waar het dier zich bevinden moet. Veel schijnt het zich overigens van de speer niet aan te trekken. De reus beweegt zich met even grote snelheid door het water en hulp is daarom dringend nodig. Die komt spoedig opdagen: acht andere smalle vissersprauwen maken zich los van de kampongrand, grenzende aan het witte strand. Met ongelooflijke behendigheid manoeuvreren de vissers door de nauwe ingang, welke de waterkom met de zee verbindt. Met vier prauwen blokkeren zij deze: de andere voegen zich met luide kreten bij hun jagende makkers. Steeds meer speren worden in het schild van de schildpad gejaagd en spoedig lijkt het grote beest meer op een stekelvarken dan op een lid van de schaaldieren. Het moet een zogenaamde karetschildpad zijn met een zacht schild, want op ieder schild zouden de speren geen vat hebben gehad.

De vangst

De reus begint eindelijk tekenen van vermoeidheid te geven; telkens weer komt hij boven om uit te rusten van zijn verwoede pogingen aan de moordlust van de achtervolgers te ontsnappen. Maar steeds meer speren worden hem in zijn schild geworpen. En steeds langzamer worden zijn bewegingen. Dan gaan de Papoea’s over tot de laatste aanval. Rechtop in de kano’s sluiten zij de schildpad in en proberen zij een lus om haar kop te gooien. Het lukt en een gehuil van vreugde is hiervan het gevolg. Maar met een woeste ruk van haar monsterachtige kop heeft ze de visser die het touw in handen had, over boord getrokken. Wij lachen even. Wat zo schielijk als de man weer zijn prauw in kroop, zal wel nog nimmer een Papoea zijn vaartuig hebben ‘beklommen’. Met de messcherpe kaken zou het dier de man in tweeën hebben kunnen buiten. Eindelijk, na lang zwoegen en trekken, hebben de vissers het beest kunnen ‘landen’. Welk gewicht de schildpad heeft blijkt uit het feit, dat niet minder dan zes sterke kerels nodig zijn om haar hogerop te trekken. Dicht bij het ondier komen durven de jagers niet, want ook de breed uitstaande poten vrezen zij. Tot een der mannen het dier met één slag van zijn kapmes voor goed stil doet zijn. ‘Mag ik eens nameten’, vraag ik de jager, die het dichtst bij me staat. En als hij opzij stapt en ik ruwweg met duim en pin de afmetingen schat, word ik even stil. Het dier is even groot als de kap van de ‘Landrover’ jeep, waarmee ik op weg was naar Base G. Zelfs de Papoea’s staan versteld, als ik de vergelijking aan hen doorgeef. Maar honger en de sporadische gebeurtenis van ‘vers vlees’ verdrijven al spoedig de verbazing van de bruine vissers en zij hakken in op het monster. Grote brokken vlees, waarop een dikke laag spek ligt, worden in de prauwen gesmeten en al spoedig is van een eens zo trotse waterreus weinig meer overgebleven.

Een pracht van een vangst voor de onversaagde vissers en… meer dan één hartig brokje voor ieder van kampong Kajoe Batoe.

En ik, ik stapte met een brok in mijn keel in de landrover.